Vanitas. Ruina jako przestrzeń (bez)graniczna

Małgorzata Nieszczerzewska

Abstrakt


Vanitas. Ruin as an (un)limited space

The main inquiry of the article is the question of cultural status of ruins nowadays, especially modern and postmodern abandoned and decayed places. Referring to the well-known and often discussed concept of vanitas, the author tries to use it in a different way and pays particular attention to the following main topics: 1) ruinophilia – a phenomenon in late modern culture; 2) ruin as a parergon and (un)limited space; 3) abandoned buildings as places of contemplation in secularised culture; 4) questionable issue of a “death of a place”.


Słowa kluczowe


vanitas; ruins; abandoned place; urban memory; limits of city culture; urban imaginary

Bibliografia


Ariés Philippe, Człowiek i śmierć, tłum. Eligia Bąkowska, Warszawa 1989.

Ariés Philippe, Pięć wariacji na cztery tematy, [w:] Antropologia śmierci. Myśl francuska, wyb. i przekł. Stanisław Cichowicz, Jakub M. Godzimirski, Warszawa 1993.

Ariés Philippe, Rozważania o historii śmierci, Warszawa 2007.

Böhme Hartmut, Die Ästhetik der Ruine, [w:] Der Schein des Schönen, red. Dietmar Kamper, Christoph Wulf, Göttingen 1989.

Bonowska Magdalena, Przemijanie: śmierć, pogrzeb i życie pozagrobowe w wyobrażeniach mieszkańców Pomorza Zachodniego na przełomie XIX i XX wieku, Poznań 2004.

Boym Svetlana, Ruinophilia: Appreciation of Ruins, http://monumenttotransformation.org/atlas-of-transformation/html/r/ruinophilia/ruinophilia-appreciation-of-ruins-svetlana-boym.html (dostęp: 20.11.2014).

Boym Svetlana, Ruins of the Avant-garde, [w:] Ruins of Modernity, red. Julia Hell, Andreas Schönle, Michigan 2010.

Christopher Matthew, Confessions Of A Ruin Pornographer, http://www.abandonedamerica.us/news55593.html (dostęp: 20.11.2014).

Crinson Mark, Urban Memory – an Introduction, [w:] Urban Memory. History and Amnesia in the Modern City, red. Mark Crinson, London–New York 2005.

Dillon Brian, Introduction. A Short Story of Decay, [w:] Ruins (Documents of Contemporary Art), red. Brian Dillon, Cambridge 2011.

Douglas-Jones Ian, Urban Exploration and the Search for the Sublime,

Edensor Tim, Industrial Ruins: Space, Aesthetics and Materiality, Berg 2005.

Ernst Gilles, Śmierć jako temat opowiadania: Dianus George’a Bataille’a, [w:] Wymiary śmierci, red. Stanisław Rosiek, Gdańsk 2010.

Fein Zach, The Aesthetic of Decay: Space, Time and Perception, University of Cincinnati 2011, http://zfein.com/architecture/thesis/thesis.pdf (dostęp: 20.11.2014).

Glinkowski Witold P., Transcendencje codzienności. Miejsca, spotkania, obsesje, Łódź 2008.

http://www.i-n-d-j.com/9.Writing/07-03-09_SUBLIME/Urban%20Exploration%20and%20the%20search%20for%20the%20sublime.pdf (dostęp: 20.11.2014).

Jankélevitch Vladimir, Quoddité jest niezniszczalna. Nieodwołalność nieodwracalności, [w:] Wymiary śmierci, red. Stanisław Rosiek, Gdańsk 2010.

Kunce Aleksandra, Miejsce i rytm. O doświadczaniu miejsc w kulturze, [w:] Genius loci. Studia o człowieku w przestrzeni, red. Zbigniew Kadłubek, Katowice 2007.

Moya Cristián Gómez, Ruins, http://monumenttotransformation.org/atlas-of-transformation/html/r/ruins/ruins-cristian-gomez-moya.html (dostęp: 20.11.2014).

Nieszczerzewska Małgorzata, Archiwum opuszczonych miejsc, „Kultura współczesna” 2011, nr 4.

Pajaczkowska Claire, Urban Memory/Suburban Oblivion, [w:] Urban Memory. History and Amnesia in the Modern City, red. Mark Crinson, London–New York 2005.

Pismo Święte. Stary i Nowy Testament, red. Michał Peter, Marian Wolniewicz, Poznań 2008.

Rosiek Stanisław, Słowo wstępne, [w:] Wymiary śmierci, red. Stanisław Rosiek, Gdańsk 2010.

Simmel Georg, Ruina. Próba estetyczna, [w:] Georg Simmel, Most i drzwi. Wybór esejów, tłum. Małgorzata Łukasiewicz, Warszawa 2006.

Stoichita Victor, Ustanowienie obrazu. Metamalarstwo u progu ery nowoczesnej, tłum. Katarzyna Thiel-Jańczuk, Gdańsk 2011.

Swaffield Bruce C., Rising from the Ruins: Roman Antiquities in Neoclassic Literature, http://www.cambridgescholars.com/download/sample/60295 (dostęp: 20.11.2014).

Śliwczyński Waldemar, Topografia ciszy, Września 2012.

Trigg Dylan, The Aesthetics of Decay. Nothingness, Nostalgia and The Absence of Reason, New York 2006.

Tuan Yi-Fu, Przestrzeń i miejsce, tłum. Agnieszka Morawińska, Warszawa 1987.

Woodward Christopher, In Ruins, London 2002.


Pełny tekst: PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Creative Commons License
Ta praca dostępna jest na licencji Creative Commons Attribution 3.0 License.